Waarom we lachen om namen onthouden (en hoe je het écht onthoudt)

Een geheugenvraag aan de premier

Aan onze vorige premier werd regelmatig gevraagd hoe goed zijn geheugen was. Dat kwam waarschijnlijk omdat Mark Rutte soms de neiging had een memo (gemakshalve?) te vergeten. Eind vorige week kreeg ook demissionair minister-president Schoof een geheugenvraag.

Een journalist van WNL wilde weten hoe goed hij namen en gezichten onthoudt. De aanleiding was duidelijk: na de tweede kabinetsval moesten er opnieuw nieuwe ministers en staatssecretarissen worden aangesteld. Schoof wist na wat lacherigheid feilloos de namen te noemen van de staatssecretarissen van Onderwijs en Rechtsbescherming: Becking en Rutte. De laatste – geen familie van – leverde natuurlijk een grappig moment op.

Ik vond de vraag van WNL leuk. Voor een geheugentrainer is het handig dat ze er in Den Haag zo’n potje van maken. Elke keer kun je weer oefenen met namen en gezichten onthouden. Maar eerlijk is eerlijk: voor ons land is het natuurlijk diep triest.

Waarom lachen we om namen onthouden?

Wat me opviel, was de lacherigheid bij het onderwerp. En dat zie ik vaker: zodra het gaat over namen en gezichten, wordt er gegiecheld of weggewimpeld. Ik hoor regelmatig van mensen dat ze dit lastig vinden. Misschien is lachen wel een manier om je onkunde te maskeren: “hahaha, dat kan ik toch niet.” Omdat velen het moeilijk vinden, lachen we het maar weg.

Toch denk ik dat Schoof die andere namen óók gewoon paraat had. Ik heb veel achting voor hem als professional en hij zal de mensen in zijn kabinet heus wel kennen.

De échte reden dat je namen vergeet

Alle gekheid op een stokje: waarom hebben zoveel mensen hier moeite mee? Het is eigenlijk niet zo ingewikkeld, maar we leren nooit hoe je dit goed aanpakt. De uitdaging zit vooral in twee dingen:

  1. Aandacht
    Als je iets wilt onthouden, moet je er aandacht aan geven. En daar gaat het vaak mis. Wanneer we iemand ontmoeten, zijn we meestal meer bezig met onszelf – hoe we overkomen, of we een goede indruk maken – dan met de ander. Daardoor missen we vaak het moment dat de naam genoemd wordt. In wezen vergeet je de naam dus niet, je hebt hem gewoon niet bewust gehoord.
  2. Geen logische associatie
    Ons geheugen werkt op basis van associaties. We onthouden beter als we iets kunnen koppelen aan iets anders. Namen zijn daarin lastig, want ze zijn gewoon wat ze zijn. De staatssecretaris van Onderwijs heet Becking en die van Rechtsbescherming Rutte. Punt.

Lachen om namen onthouden maar dan anders

Gelukkig kun je met wat creativiteit een associatie maken. En dat is ook best lachen. Stel je voor dat Becking even bij het ministerie van Onderwijs helpt, maar daarna teruggaat naar zijn werk bij de ING-bank. Of dat echt zo is? Nee. Maar “Back to ING” maakt het makkelijker: Beck-ing.

En Rutte? Dat onthouden we gemakkelijk omdat we de naam al kennen. Koppel hem in gedachten aan de vorige Rutte en plaats ze samen in een rechtszaal: hup, de connectie met Rechtsbescherming is gelegd.

Nog een voorbeeld: Frank Rijkaart, de nieuwe minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Zie hem in gedachten voetballen op het Binnenhof met Frank Rijkaard én de Koning erbij. Zo leg je moeiteloos de koppeling tussen naam en ministerie.

Een geheugenbelofte voor het nieuwe kabinet

Niet elke naam laat zich zo makkelijk onthouden, soms zijn er extra technieken nodig. Maar ik beloof dit: als er straks een nieuw kabinet komt – en het is een midden-kabinet – schrijf ik een blog waarin je binnen een kwartier álle ministers en staatssecretarissen leert onthouden.

Waarom alleen bij een midden-kabinet? Omdat motivatie óók een rol speelt. Soms wil je een naam simpelweg níet onthouden. Ik ben nu bijvoorbeeld druk bezig de naam Faber zo snel mogelijk uit mijn geheugen te wissen.

Meedoen aan een training namen en gezichten onthouden? Kijk dan eens hier.

Memoryspeaker

Waar geheugen, aandacht en focus samenkomen

Volg Rick op LinkedIn

Neem contact op om te sparren